Ik ga jullie even een verhaal vertellen over hoe men de beelden op Paaseiland bouwde.

Het eiland...

Honderden gigantische beelden - sommige staand op stenen verhogingen, andere tot hun nek weggezakt in de bodem of in stukken op de grond liggend - beheersen een verafgelegen eiland in de Stille Zuidzee met een oppervlakte van amper 160 vierkante km. Het eiland heet bij ons Paaseiland, omdat het op paaszondag 1722 werd ontdekt door een Hollandse expeditie onder Jacob Roggeveen.

Hoewel de beelden, die door de Polynesiërs moai worden genoemd, soms ook langs oude wegen staan, werden ze gehouwen ter verfraaiing van heiligdommen langs de kust, de zogenaamde abu. Tot op heden zijn 239 ahu geïnventariseerd. Het zijn platforms die zijn gebouwd van enorme, soms wel 60 meter lange steenblokken. In enkele platforms zijn graven aangetroffen. De lijken bleven op de ahu liggen tot er niet meer dan een skelet over was en de botten werden daarna in de onderliggende gewelven begraven.

De beelden...

Op Paaseiland bevinden zich zo'n 1000 kolossale beelden. Ze variëren in grootte van ongeveer 1 meter tot wel 21 meter en vertegenwoordigen vermoedelijk beroemde hoofdmannen of de overleden voorouders van de eilandbewoners door wie ze zijn opgericht. Het grootste beeld dat ooit op een ahu heeft gestaan was 9,8 meter hoog. Tegenwoordig ligt het kapot op de grond - het is met opzet van de ahu afgeduwd, maar niemand weet waarom. Men schat dat een ploeg van zo'n 90 man wel 18 maanden bezig moet zijn geweest met het uithouwen en versjouwen van deze kolos. Vanaf het moment dat men in de westerse wereld op de hoogte raakte van het bestaan van Paaseiland, is het inwonertal nooit boven de 4000 geweest. In vroeger tijden was de bevolking echter veel groter in aantal. Op de beelden zitten geen krassen, wat erop wijst dat er tijdens het vervoer ter bescherming houten sleden werden gebruikt. Tegenwoordig heeft het eiland praktisch geen bomen, hoewel er wel aanwijzingen zijn dat het ooit dicht bebost was. Er moet dus ruim voldoende hout zijn geweest om transportsleden van de bouwen.

Verder...

Paaseiland is het meest oostelijke van de verspreid liggende Polynesische eilanden en heeft op het moment een inwonertal van ongeveer 1600. Als zo veel andere Polynesische eilanden is het van vulkanische oorsprong. De beelden werden uit tufsteen gehouwen, een gesteente dat bestaat uit samengeperste vulkanische as uit de Rano Raraku, een lage vulkaankegel in het oosten westoever en Arles op de oostoever. Deze ligt even boven de plek waar de Rhòne zich voor het laatste stuk naar zee in tweeën splitst, en waar hij traag stroomt en ondiep, maar ook breed is - zo'n 800 meter. Op de oostoever stond een Gallische stam, de Volcae, klaar om de oversteek te belemmeren. Daarom stuurde Hannibal een kleine infanterie-eenheid onder bevel van zijn broer Hanno er op uit om de rivier verder stroomopwaarts op vlotten over te steken en de vijandige troepen in te sluiten. Hannibal legde beslag op alle boten en liet vlotten bouwen. Toen zijn voorhoede als een golf over de overkant spoelde, merkten de Volcae dat ze door twee legers waren ingesloten. Ze raakten in paniek en namen de benen. Het leger trok langs de oostelijke Rhòne-oever noordwaarts tot aan de Dròme, en daarna oostwaarts de uitlopers van de Alpen in.

Route..

Men weet niet exact welke route het volgde, maar de geschiften van klassieke schrijvers doen vermoeden dat het begin van het traject ten oosten van Die lag, wellicht bij de Col de la Traversette naar de Italiaanse Povlakte voerde. Direct bij het begin van de overtocht moest het leger een aanval van de Allobrogen, een Gallische stam, afslaan, waarbij veel mensenlevens en paarden verloren gingen. Dezelfde dag nog nam Hannibal een stad in, waar hij een deel van de paarden ververste en voorraden insloeg. Ter aanvulling van het voedsel moest het leger van het land leven; naarmate de hoogte toenam, werd door de sneeuw het grazen en weiden moeilijker en het voederen van de dieren lastiger. Onderweg vonden constant schermutselingen plaats met vijandige stammen. Eén keer rolden de aanvallers zware stenen naar beneden (vermoedelijk in de Combe de Queyras), en op de zevende dag posteerde Hannibal een deel van zijn leger op een naakte rots met uitzicht op het ravijn, om de lastdieren te beschermen die zich op een nachtelijke tocht glibberend op de been trachtten te houden (mogelijk in de buurt van Chàteau Queyras). Koude en aardverschuivingen eisten echter meer slachtoffers dan de aanvallen, en veel soldaten en lastdieren vielen in het ravijn. Na enkele malen te zijn verdwaald bereikte het leger op de negende dag de top. Na twee rustdagen werd de afdaling ingezet.

Zelfs tijdens het afdalen kwam men in de problemen. Op de twaalfde dag werd de doorgang volledig versperd door een aardverschuiving. Voordat de olifanten en paarden verder konden, moest eerst de weg vrijgemaakt worden. Eén grote rots werd opgeruimd door er een vuur onder te stoken en hem met zure wijn te begieten, tot hij barstte en met pikhouwelen kon worden weggehakt.

Vijftiende dag...

Op de vijftiende dag bereikte het Carthaagse leger de Povlakte. Hannibal had 20000 man verloren, maar bezat nog alle 37 olifanten (die echter op één na tijdens de strenge winter zouden omkomen). Hij versloeg het Romeinse leger dat Scipio in de vlakten bij de rivier de Ticino had verzameld. De 15 daaropvolgende jaren bestreed Hannibal de Romeinen in Italië. Hij won drie grote en tal van kleinere veldslagen, maar hoewel hij onder de Italische stammen vele bondgenoten had, bezat hij nooit genoeg troepen om de macht van Rome te kunnen breken. In 203 v.C. werd hij teruggeroepen naar Carthago, dat werd belegerd door Scipio. Zo'n 50 jaar later werd Carthago door Rome verwoest, maar toen was Hannibal allang dood - in 183 v.C. had hij de hand aan zichzelf geslagen om aan gevangenneming te ontkomen.