Het is geen geheim dat terrorisme talloze slachtoffers eist en heeft ge�ist. Maar welke aanslagen van terroristische aard zijn in de recente geschiedenis tot nu toe het meest dodelijk geweest? Je leest het in dit artikel.

5. Aanslag op school in Beslan (Rusland, 2004, 331 burgerdoden waarvan 186 schoolkinderen)

De meerdaagse gijzeling van een school in Beslan was een dieptepunt van een langlopend conflict tussen Tsjetsjeense separatisten en de Russische regering. De separatisten streven al jaren naar een onafhankelijk Tsjetsjenië, terwijl de Russische regering tracht om deze afscheiding te voorkomen. De gewapende strijd tussen de partijen zorgt voor veel binnenlandse spanning en wordt gekenmerkt door een grote hoeveelheid aan misdaden tegen de menselijkheid. Op de dag dat de gijzeling plaatsvond, 1 september, wordt ieder schooljaar op iedere school in de Russische Federatie een feest gevierd dat bekend staat als de 'Dag van Kennis'. De schoolkinderen trekken op die dag hun mooiste kleren aan en worden door hun ouders en andere familieleden vergezeld. In 2004 sloegen Tsjetsjeense terroristen op deze dag doelbewust toe: ze gijzelden zowel de kinderen als de volwassenen van School Nummer Eén in Beslan. Doel van deze actie was om de terugtrekking van Russische troepen uit Tsjetsjenië en de komst van diverse hoge politici naar de school te forceren. De actie zou echter uitdraaien op een bloedbad, nadat onderhandelingen tussen de Russische regering en de terroristen op niets waren uitgelopen. Op de derde dag van de gijzeling leken de terroristen akkoord te gaan met de komst van medische instanties om lijken te verwijderen van het schoolplein, nadat zij de eerste explosieven met dodelijke afloop af hadden laten gaan. Dit bleek echter een valstrik te zijn; de hulpverleners waren nog geen paar seconden begonnen met hun werkzaamheden, of de terroristen openden het vuur op hen. Speciale Russische eenheden zagen op dat moment in dat er met deze terroristen niet te onderhandelen viel, en brachten hun eigen actieplan ten uitvoer: ze bestormden de school in een poging om zoveel mogelijk levens te sparen, hetgeen slechts ten dele lukte: aan beide kanten vielen vele dodelijke slachtoffers.

4. Cinema Rex brand in Abadan (Iran, 1978, 422 doden)

Op 19 augustus 1978 werd de brand in bioscoop Cinema Rex aangestoken. Over de aantallen slachtoffers bestaan diverse schattingen, die uiteenlopen van 400 tot 800. Het meest betrouwbare aantal dat ik heb kunnen vinden komt bij de National Fire Protection Association vandaan, en bedraagt 422. Ook over de daders van deze terreurdaad bestaat tot op de dag van vandaag nog altijd veel onduidelijkheid, hoewel min of meer kan worden gesteld dat er 2 mogelijke aanstichters van de brand zijn: ofwel de SAVAK, de toenmalige Iraanse veiligheidsdienst, ofwel islamitische revolutionairen, die het momenteel in Iran voor het zeggen hebben. Daarbij kan deze aanslag als het begin van de Islamitische Revolutie (1979) worden gezien, die heeft geleid tot de verwording van Iran tot een islamitische dictatuur. Opvallend is dat in 2001 de hervormingsgezinde krant Sobhe Emrooz werd verboden, nadat deze een artikel had gepubliceerd waarin werd gesteld dat radicale moslims achter de aanslag zaten. Ook de executie van Monir Taheri, die diende als kapitein in het leger tijdens het shah-regime, roept vragen op: er was geen enkel bewijs dat hij ook maar iets te maken zou hebben gehad met de brand en de tijd en gelegenheid om zich te verdedigen kreeg hij van de islamitische rechtbank niet. Veel mensen die een overheidsfunctie hadden bekleed tijdens het bewind van de shah zouden een soortgelijk lot ondergaan.

3. Zelfmoordaanslagen Qahtaniyah en Jazeera (Irak, 2007, 796 doden)

Aanleiding tot deze aanslagen waren de opgelopen spanningen tussen jezidi’s (een Koerdische religieuze stroming) en soennitische moslims. Voorafgaand aan de aanvallen ontvingen sommige jezidi’s brieven waarin ze werden bedreigd en als ‘ontrouw’ werden bestempeld (ik vermoed dat dit te maken heeft gehad met het feit dat jezidi’s het islamitische geloof slechts ten dele hebben opgenomen in hun levensovertuiging). Daarnaast werden er pamfletten verspreid waarop jezidi’s tot ‘anti-islamitisch’ werden verklaard, en waarop werd gewaarschuwd dat er een aanval op komst was. Middels autobommen (3 auto’s en een brandstofvrachtwagen) kwamen deze bloedige aanslagen tot stand, die naast honderden doden ook meer dan 1500 gewonden zou veroorzaken. De aanval had mogelijk iets te maken met de steniging van een jezidische vrouw die door de jezidi’s werd gestenigd omdat ze zich tot het soennisme wilde bekeren, om zo met een soennitische man te kunnen trouwen. 2 weken na deze executie braken er schermutselingen uit tussen jezidi’s en soennitische moslims. Zo werden volgepakte mini-busjes met jezidi’s door gewapende soennieten tegengehouden, waarna de inzitten uit hun voertuig werden gehaald en om het leven werden gebracht. Dit leidde tot 23 dodelijke slachtoffers. Hoewel alles erop wijst dat de soennieten achter de bloedige autobomaanslagen zaten, is de verantwoordelijkheid voor deze terreurdaden nooit opgeëist.

2. Bloedbaden in Shabra en Shatila (Libanon, 1982, 1000 doden)

In 1982 voerde Israël een invasie uit in Libanon en trok in september West-Beiroet binnen. Ariel Sharon, toenmalig Israëlisch minister van defensie, liet Palestijnse vluchtelingenkampen in West-Beiroet omsingelen. Deze vluchtelingenkampen waren ontstaan na de Zesdaagse Oorlog van 1967, en waren inmiddels getransformeerd in rekruteringsplaatsen van Palestijnse extremisten. Op 14 september 1982 hield de toenmalige net verkozen Libanese christelijke president Bashir Gemayel in Dayr-Salib een toespraak waarin hij ervoor pleitte dat de christelijke bevolking van Libanon niet zou wijken voor islamitische overheersing. Diezelfde middag werden hij en 25 anderen middels een bomaanslag om het leven gebracht. Deze moordpartij wordt gezien als de druppel die de emmer voor de christelijke falangisten deed overlopen: een Falangisten-militie onder het commando van Elie Hobeika viel de kampen binnen en ging over tot het aanrichten van een ware slachtpartij, waarbij veelal burgerslachtoffers zouden vallen. De Verenigde Naties veroordeelden het bloedbad en bestempelden het als 'genocide,' een meer dan terechte benaming als je het mij vraagt. Naar schatting vielen er als gevolg van deze terreurdaad tussen de 700 en 3500 doden. Het Nederlandse Ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het op "ruim 1000 slachtoffers" gehouden, vandaar de 2e plaats in deze Top 5.

1. Aanslagen WTC New York (Verenigde Staten, 2001, 2977 doden)

Het is denk ik geenszins verrassend dat deze terroristische aanslagen op nummer 1 staan. In de ochtend van 11 september 2001 vlogen 2 vliegtuigen op catastrofale wijze de Twin Towers binnen, die destijds deel uitmaakten van hét zakelijke hart van de Verenigde Staten. Beide wolkenkrabbers zouden naderhand instorten, waardoor het aantal dodelijke slachtoffers nog veel verder op zou lopen dan al het geval was. Naast de enkele duizenden doden vielen er ook nog eens ruim 6000 gewonden. Indirect werden deze afgrijselijke terreurdaden later door Osama Bin Laden en diens radicaal-islamitische terreurorganisatie Al-Qaeda opgeëist. De aanslagen zouden grootschalige gevolgen hebben, niet alleen voor de Verenigde Staten, maar ook voor de rest van de wereld: de nationale veiligheid werd door vele landen aangescherpt, en de klopjacht op terroristen werd geopend, met onder andere de militaire operaties in Afghanistan en Pakistan tot gevolg. Bin Laden leek aanvankelijk onvindbaar, maar zou een decennium later vooralsnog niet ontkomen aan zijn dikverdiende noodlot: speciale Amerikaanse eenheden brachten gerechtigheid door hem op 2 mei 2011 om het leven te brengen middels schoten door het hoofd. Zijn dood werd later ook door Al-Qaeda bevestigd. Overigens is de dood van de voormalige meest gezochte terrorist ter wereld niet geheel onomstreden; foto’s zijn niet vrijgegeven -volgens de Amerikaanse regering omdat deze te schokkend waren- en er bestaan vragen over het hoe en waarom van het zeemansgraf dat Bin Laden gekregen heeft.