Dit artikel gaat over stress bij paarden, hoe onstaat het en wat kun je er aan doen?

Het paard en de mens.

De oervormen van het paard leefden ruim 70 miljoen jaar geleden op deze aarde. De huidige vormen van het paard zien er anders uit. Aanvankelijk zag de mens het paard voornamelijk als bron voor voedsel maar tussen 4000 en 6000 voor Christus begon de mens het paard de domesticeren en te gebruiken als trekdier, lastdier en later ook om op te rijden.

Paard, als rijdier.

In oorlogen kreeg het paard een belangrijke rol als rijdier in de tijd van de Mongolen. Daarbij diende het paard niet alleen om zich snel voort te bewegen, maar ook om aan te vallen. De laatste keer dat het paard als zodanig is ingezet, is waarschijnlijk in de tweede wereldoorlog, toen de Russische cavalerie de Duitsers aanviel.

Momenteel heeft het paard een veel minder belangrijke rol dan honderd jaar geleden maar nog steeds worden paarden ingezet als rij-, trek- en lastdier. Zowel professioneel als voor ons plezier.

De wetenschappelijke naam van het paard is Equus caballus. Het woord Equus is Latijn voor paard en caballus is een Keltisch leenwoord in het Latijn wat later het woord Equus verdrong in de spreektaal in bijvoorbeeld het Italiaans wordt nu gesproken over cavallo als men het over een paard heeft.

Gedrag van het paard

Voor we het over stress bij paarden gaan hebben, moeten we eerst iets begrijpen van het natuurlijke gedrag van paarden.

Het paard is van nature een kuddedier. Deze kuddes zijn hiërarchisch ingesteld, waarbij meestal een oudere merrie de leidersrol vervult. Paarden hebben daarom niet alleen soortgenoten nodig, ze hebben ook een leider nodig. Paarden zijn schrikachtig van aard. Het grootste deel van de dag de dag is een paard bezig met grazen en stappen. Paarden hebben dus beweging nodig.

Wide paarden in kuddevorm

Daarnaast vertonen paarden zeer subtiele vormen van communicatie, niet alleen onderling maar ook naar de mens toe. Van groot belang bij paarden is de lichaamstaal. De stand van de oren vertelt bijvoorbeeld of een paard kwaad is of zich niet senang voelt. Ook de staart en het hoofd geven voortdurend aan hoe een paard zich voelt. Iemand die paarden heeft moet de lichaamstaal van paarden leren begrijpen omdat anders wederzijds onbegrip ontstaat.

Paardentaal

Daarnaast zijn paarden hypergevoelig voor de lichaamstaal en gemoedstoestand van mensen. Een paard leest aan je lichaam af wat je voelt, of jij het paard vertrouwd en omgedraaid of hij jou kan vertrouwen.

Paarden en stress

Wanneer paarden niet in staat zijn om hun natuurlijke gedrag te vertonen, of zich niet begrepen voelen, dan gaan ze afwijkingen in gedrag vertonen. Nervositeit en schrikachtig gedrag, passiviteit en verzet tegen de mens maar ook algemene onrust en stress. De hoeveelheid stress daarbij wel afhankelijk van het karakter van het paard.

Hoe kan ik stress herkennen bij een paard?

• Overmatig zweten
• Overdreven snel ademhalen
• Vervelend en koppig gedrag
• Apatie
• Dwangmatig repeterend gedrag, zoals flankbijten of hoofdschudden
• Spijsverteringsproblemen

Oorzaak voor stress

Belangrijkste oorzaak voor stress is de ruiter! Zoals gezegd zijn paarden hypergevoelig en een paard voelt feilloos de gemoedstoestand van een ruiter aan. Een paard en zijn ruiter vormen een twee-eenheid die is gebaseerd op wederzijds vertrouwen.

Of je nu bang bent voor de hoogte of voor de snelheid van een paard, maakt niks uit. Het paard ruikt jouw angstzweet. Voelt de ruiter zich niet de baas van het paard dan wordt dit verraden door de lichaamstaal van de ruiter. Het paard heeft echter een leider nodig en gaat zich onzeker voelen.

In Nederland vertoont naar schatting 10 tot 30 % van de paarden stressgedrag.

Wat kan ik doen aan stress en hoe kan ik het voorkomen

• Zorg voor voldoende contact met andere paarden
• Zorg voor voldoende voedsel maar overdrijf niet met krachtvoer en eiwitten
• Zorg voor een eetbare bedding
• Zorg voor voldoende beweging, een paard mag nooit een hele dag op stal staan
• Zorg voor veel aandacht en voorkom wisselende verzorgers.
• Zorg voor een dagelijks voorspelbaar patroon voor rijden en voeding
• Vermijd transport waar mogelijk
• Koop alleen paarden waar je een klik mee hebt. Laat indien mogelijk het paard jou uitzoeken in plaats van andersom.
• Respecteer je paard maar wees duidelijk de baas.
   

Spelende veulens, uit eigen stal

Voedingssupplementen tegen stress voor paarden

Omdat stress bij paarden zoveel voorkomt zijn er veel voedingssupplementen voor paarden op de markt. De volgende producten kan je bijvoorbeeld gebruiken:

• NAF Magic 5 Star
• Sectolin Equinervo
• Wendal Herbs Special Calmer
• Relax
• Feelings Control
• Cavalor Calm
• PrimeVal StressLess

• Pavo Nerv Control

Veel succes met het wegnemen van stress bij paarden!

Reageren?

Registreer of log in om te reageren op een artikel.