Dit is een waargebeurd verhaal over het verschil van kijken naar andere culturen.

niet alles over een kam scheren

Dit is een waargebeurd verhaal over het verschil van kijken naar andere culturen.

Ik ben in de winkel en ik sta op het punt om mijn volle kar boodschappen af te rekenen. Zoekend in mijn tas naar mijn portomonnee, realiseer ik me dat ik deze thuis heb laten liggen. Geergerd kijkt de cassiere mij aan en adviseerd mij, om de boodschappen te laten staan en thuis het geld op te halen. Met het schaamrood op mijn wangen zet ik mijn volle boodschappentas weer terug in de kar en probeer mijn rode hoofd in bedwang te houden. Achter mij in de rij hoor ik een stem, die zegt, ik betaal de boodschappen wel voor u. Ik draai me om, en kijk in twee donkere ogen. Met een vriendelijk gebaar wijs ik de uitnodiging af, met de woorden, dat kan ik niet van u aannemen, Meneer. De man grijpt naar zijn portomonee en rekent samen met een pakje sigaretten, mijn boodschappen af. Voor ik het wist was het al gebeurt. Verontwaardigd kijk ik de man aan en vraag hem met mee te lopen naar mijn huis, zodat ik hem gelijk terug kan betalen. De man neemt de zware boodschappentas van mij over en loopt mee naar mijn huis.

Onderweg, vraag ik aan de vriendelijk ogende man, wat zijn naam is. Mohammed, is mijn naam, Mevrouw. Ik ben van Marokaanse afkomst en mijn ouders wonen al 30 jaar in Nederland. Mag ik u vragen, wat u naam is, vraag hij ontdeugend. Natuurlijk, mijn naam is Sylvia en ik woon al mijn hele leven in Nederland. Als we bij de flat aankomen waar mijn huis is gevestigd, houd hij netjes de liftdeur voor mij open en we laten ons naar boven brengen.
Bij de voordeur aangekomen vraag ik of hij even binnenkomt en of hij wat wil drinken. Hij kiest voor een glas sinas. Nieuwsgierig kijkt hij rond in de woonkamer en vraagt waar mijn man is. Met een kleine hapering in mijn stem vertel ik hem dat mijn man afgelopen jaar is overleden. Nu krijgt hij het schaamrood op zijn wangen en verontschuldigt zich dat hij deze vraag beter niet had kunnen stellen. Ik vertel hem dat ik mijn overleden man, enorm mis, maar dat het leven nou eenmaal zo gaat, dat heb je niet in de hand, vertel ik hem rustig.

Ik heb u buiten wel eens zien lopen met een man aan u zijde en ging ervan uit dat hij u man was, vertelde Mohammed. Dat moet Jan geweest zijn, bedacht ik me. Jan is mijn buurman en heeft ook zijn vrouw afgelopen jaar verloren en samen zijn we twee verloren zielen die elkaar regelmatig opzoeken voor een etentje of een gezellig bakkie koffie. Aha, misschien wordt hij in de toekomst u man, zegt Mohammed, met een twinkeling in zijn mooie donkere ogen.
Jan, heeft mij al meerdere keren ten huwelijk gevraagt, bedenk ik me, maar vond het verder niet nodig om dit op tafel te leggen. Terwijl ik het onderwerp probeer te veranderen, vraag ik aan Mohammed wat hij doet voor werk of dat hij nog op school zit. Ik ben leerling kok, ik ga 2 dagen per week na school en daarnaast heb ik een krantenwijk, antwoorde hij.  Nu heb ik vakantie, maar mijn krantenwijk gaat gewoon door. Ik spaar namelijk voor een racefiets, verteld hij openhartig. Terwijl ik hem het geld terug geef voor de boodschappen moet ik denken aan de race fiets van mijn man, die hij drie maanden voor zijn overlijden had gekocht.
De racefiets, van mijn man staat al een aantal maanden beneden in de berging, waar ik nog meer spullen bewaar waar ik niets meer mee doe. Ik neem mohammed mee naar de berging en blijf staan bij deur nummer 18 en stop de sleutel in het sleutelgat. De deur gaat open en een verliefde blik van mohammed valt gelijk op de race fiets van mijn overleden man. Nou ja, zegt hij verontwaardigd, dat is precies wat ik wil kopen. Is deze van u man, wel een hippe fiets voor iemand op leeftijd, toch, zegt hij lachend. Inderdaad zeg ik lachend terug, ik heb hem er ook wel een paar keer op aangesproken dat een beetje voor gek reed, met zijn oude lijf op zo een hippe fiets.
Spontaan, zeg ik. Deze fiets is voor jouw, omdat jij mij zo vriendelijk hebt geholpen. Ik doe er toch niets mee, en in de berging roest hij alleen maar weg, dat is zonde. Mohammed word er verlegen van en zegt dat hij deze fiets niet kan aannemen. Mijn vader zou mij nooit geloven dat ik deze fiets van u heb gekregen en zal juist denken dat ik hem heb gestolen. Verontwaardigd kijk ik hem aan en zeg hem, denkt jouw vader zo over zijn eigen familie, mooi is dat.
Snel probeer ik een oplossing te bedenken en ik zeg tegen hem om het hele verhaal uit te leggen en als je vader het niet geloofd, dat kan hij mij eventueel bellen voor een bevestiging. Als je vader niet binnen een paar dagen belt, zal ik contact met hem opnemen en het verhaal alsnog uitleggen. We wisselen de telefoonummers uit, terwijl Mohammed zijn jas aantrekt en naar huis gaat.
Diezelfde avond heb ik een etentje bij Jan. We zitten samen aan de eettafel en terwijl we een Nederlandse stampot naar binnen werken, vertel ik hem, wat me vandaag in de supermart is overkomen. Geschokt kijkt hij me aan en verteld me op een subtiele wijze hoe dom ik bezig ben. Hoe naief kon is zijn?, dat je zulke lui mee naar huis neemt, is vragen om moeilijkheden. Er zitten geen goeie bij in die cultuur. Je kan erop wachten dat ze straks met een hele groep je huis leegroven.
Normaal zijn de etentje bij Jan heel gezellig, maar deze keer voelde ik mij beledigd door de dingen die hij tegen mij zei, en de dingen die hij over Mohammed en andere culturen beweerde. Als we allemaal zo achterdochtig na denken, wordt het nooit wat met de wereld, een betere wereld begint bij jezelf, riep ik achterhem aan.
Met een boos gevoel ga ik voor de koffie nog naar huis en probeer Jan zijn mening te vergeten. Gelukkig heb ik hem niet van de racefiets verteld, dan zou hij misschien helemaal uit zijn dak zijn gegaan.
Een paar dagen gaan voorbij, voordat de bel gaat. Via de intercom vraag ik wie er is. Ik ben het, Mohammed. Blij verrast dat hij toch nog langskomt, doe ik de deur open en laat hem binnen. Heb je gesproken met je vader vraag ik. Ja, en hij gelooft me dat ik u geholpen heb en dat ik de fiets mag aannemen, geeft hij als antwoord. Nou zo zie je maar, die vader van jouw is zo gek nog niet, zeg ik lachend.
Als we samen naar de voordeur lopen om vervolgens naar de berging te gaan, hoor ik de telefoon. Dat zal Ineke wel zijn, roep ik. We gaan vanavond bridgen. Ik neem de telefoon op en geef Mohammed de sleutel en zeg tegen hem, je weet waar het is en welke deur je moet hebben, ik kom er zo aan.
Enthousiast loopt Mohammed naar de lift en vertrekt naar de onderste verdieping waar de bergingen zich bevinden. Als hij voor deur nummer 18 staat, steekt hij de sleutel in het gat en opend de deur. Hij maakt een kleine schreeuw van blijdschap als hij de fiets weer ziet staan. Zonder enig moment haalt hij de fiets uit de schuur, terwijl hij op zijn schouder wordt getikt.
Het is Jan, de buurman, die bezig is in zijn eigen berging die zich pal tegenover die van sylvia bevindt. Voordat Mohammed het doorheeft wordt zijn keel gesnoerd met een lang touw en hoort hij een paar scheldende woorden die uit de mond van jan komen. Zie je wel, ik wist het wel, jullie lui zijn allemaal het zelfde en niet te vertrouwen. Hoe durf je iemand als sylvia te beroven, als je aan haar komt, kom je aan mij, roept hij met een boze stem.

Mohammed probeert nog uit te leggen dat hij de fiets gekregen heeft, maar realiseerd zich dat het geen zin heeft om zich te verdedigen. Dan staat Sylvia ineens bij de berging deur en reageerd geschokt als ze ziet dat er een touw om de nek van mohammed is heen gevouwen. Boos kijkt ze jan aan, en vraagt wat hier aan de hand is. Jan staat met hoge poten, te schreeuwen dat deze jongeman haar fiets wou stelen.
Sylvia legt aan Jan uit dat ze de fiets aan mohammed heeft gegeven en dat er niets gestolen word. Verontwaardigd kijkt jan haar aan en schaamt zich dat hij deze heeft actie heeft ondernomen, en maakt het touw wat om mohammed zijn nek zat, los.
Sylvia biedt haar veronschuldigingen bij mohammed aan en zegt dat niet iedereen het respect kan opbrengen voor andere culturen en zich op dat moment schaamt om een nederlander te zijn. Mohammed begrijpt de situatie en geeft aan het niet erg te vinden en hij Jan juist bewonderd voor zijn daadkracht en liefde voor zijn buurvrouw sylvia.
Waarschijnlijk had ik precies hetzelfde gedaan voor u, mevrouw sylvia, zegt mohammed vol trots. Deze man houdt van u en wilde u in bescherming nemen,  dat is liefde. Sylvia is verbaast dat mohammed zo reageerd, terwijl hij net bijna gewurgd werd door deze zelfde man, neemt hij het juist voor hem op. Ze kijkt Jan aan, en zegt, zie je nou, je moet niet alle mensen over een kam scheren.

Reageren?