Dit artikel gaat over de nationalistische beweging: de ETA. Ze zijn actief in Spanje en staan bekend voor hun aanslagen.

Wie ze zijn

Eta staat voor Euskadi Ta Askatasuna in het Nederlands wilt dat zeggen: Baskenland en Vrijheid. Het is een terroristische organisatie die onafhankelijkheid willen. Ze willen een onafhankelijke en socialistische Baskische Staat bereiken. Baskenland behoord toe tot Spanje.
De beweging bestond voornamelijk hoofdzakelijk uit intellectuelen. Zij waren niet van plan geweld te gaan gebruiken. Ze wilden gewoon op een zo goed mogelijke manier een oplossing vinden.

Symbool

Deze wordt voorgesteld door een slang en bijl. De slang is rond de bijl gewikkeld. De bijl staat voor de gewapende strijd dat ze voeren. En de slang voor de politieke strijd. Hun motto luidt: Bietan jarrai of in het Nederlands: we gaan door met beide.

Wanneer ze zijn ontstaan

De ETA ontstond in 1959. Toen hadden ze twee belangrijke doelen. Allereerst het oprichten van een onafhankelijke Baskische staat. En ten tweede de vrijlating van de ETA-leden. Deze zaten toen gevangen in Spanje en Frankrijk.
Een vleugje geschiedenis
Toen de jaren 80 eraan kwamen begon de organisatie te beseffen dat waarnaar ze streefden niet realiseerbaar was. Ze veranderden dan ook hun doelen. Ze lieten het tweede vallen. Maar de eerste bleef zijn waarde behouden. Ze streefden naar zelfbeschikkingsrecht, dat wil zeggen dat het volk zelf kan bepalen tot welke staat het wilt behoren. Dat wilden ze krijgen van de Spaanse regering. Daarvoor wilden de ETA hun gewapende strijd staken.
In 1937 werd het Baskische grondgebied bezet en werd de hoofdstad Guernica vernield. De aanleiding daarvoor is de staatsgreep dat werd gepleegd door generaal Franco in Spanje het jaar daavoor. De Baskische taal werd verboden nog te gebruiken. In de jaren 60 richtten dan ook een groot deel studenten de Baskische afscheidsbeweging ETA op. Er was dus verzet en de leden wilden hun verlangen naar zelfstandigheid vervullen voor het Baskenland. Nadat de dictator Franco overleden was, verdween de militaire dictatuur en werd de Baskische taal terug toegelaten.

Wat is hun uiteindelijke doelstelling

Hun grootste doelstelling is de onafhankelijkheid van het Baskenland. De Spaanse regering zal dat nooit goedkeuren. Maar de beweging zal nooit wijden van hun doel.

Hoe ze deze doelstelling willen bereiken

Ze maken gebruik van terroristische acties. Ze willen zo de Spaanse regering uitdagen, zodat zij toegeven aan hun belangrijkste doel. Ze willen enkel de gewapende strijd staken als de Spaanse regering hun de volledige macht en zelfbeschikking van de Basken zou erkennen. De ETA stelt zelf voor een volksraadpleging te organiseren over de vraag of het Baskenland een deel van Spanje moet blijven of niet.

Waarom zijn ze zo bekend zijn bij het grote publiek

De ETA staat vooral bekend voor de aanslagen die ze plegen. De eerste aanslag was in 1960 wanneer ze een trein wilden laten ontsporen. Gelukkig was dat mislukt. In 1968 maakten ze hun eerste slachtoffer, dat was een politiechef. In 1973 was er een moordaanslag op premier admiraal Lui Carrero Blanco in Madrid. In 1986 werd de voormalige ETA-commandant vermoord omdat hij geweld afzwoor. In 2000 vermoordden ze een journalist die kritiek had op de ETA. Op 24 maart 2006 kondigt de ETA het staakt-het-vuren aan. Hiermee wilden ze een nieuw democratisch proces in Baskenland op gang brengen. Op 29 juli 2006 zijn er officiële onderhandelingen met de ETA en de Spaanse regering. De belofte dat ze geen aanslagen meer gingen plegen werden verbroken. Op 30 december 2006 was er een aanslag op de luchthaven van Madrid met een bomauto. Er kwamen hierbij twee mensen om. Op 5 juni kondigt de ETA dan ook aan dat de wapenstilstand zou worden opgeheven.

politieke macht

De ETA heeft een politieke vleugel: de Batasuna. Dat is een linkse Baskische politieke partij. Deze is actief in Spanje, maar ook in Frans Baskenland. Deze partij heeft banden met de ETA, daarom is hij verboden in Spanje sinds 2003.
De partij werd opgericht in 1978. De oprichting ervan was omdat men tegen de nieuwe Spaanse grondwet was.
Er was ook een tegenpartij om de ETA te kunnen bestrijden. Deze was de Grupos Antiterrotistas de Liberaction. Het was een illigale partij dat werd opgericht door medewerkers van de Spaanse regering. Deze werd opgericht in de jaren 80 en werd gesteund door het Spaanse ministerie van buitenlandse zaken. De partij was het meest actief in het Franse deel van Baskenland. De kidnappingen en de martelingen gebeurden wel in Spanje zelf. Ze waren het meest actief in 1983 en 1987 en deze periode werd ook ‘de vuile oorlog’ genoemd. Er werden 27 mensen vermoord, inclusief mensen die totaal geen banden hadden met de ETA. De Spaanse regeling heeft nooit toegeven dat zij betrokken waren van deze afschuwelijke praktijken.

Wat ze tegenwoordig doen

Er zijn leden die een gewoon leven leiden en ook ondergedoken leden (illegalen). Deze illegalen worden voorzien van alles wat ze nodig hebben daar de ETA zelf. De illegalen krijgen de opdracht om zoveel mogelijk informatie te verzamelen en door te geven aan de organisatie. De machtbasis bevindt zich op het platteland en in wijken van grote steden. De beweging heeft revolutionaire trekjes.
Er is ook een ETA-jeugdbeweging, Sigi genaamd. Zij brengen regelmatig vernielingen aan de Baskische steden in kader van straatgevechten.
Om de activiteiten te kunnen financieren maakt de ETA gebruik van kidnappingen en afpersing. Het losgeld dat ze krijgen zien ze als zogenaamde revolutionaire belasting.
Uit bepaalde bronnen namelijk internet blijkt dat de kopstukken van de ETA zich niet meer in Spanje bevinden. Er wordt wel door de Baskische jongeren opgekomen voor de organisatie in Spanje zelf. Zeventien tot twintig procent van de Baskische bevolking staat achter de ETA. Deze die tegen de onafhankelijkheid zijn, worden daarvoor hard aangepakt.
De ETA voeren hun operaties vooral uit in de berggebieden van Andorra. Deze plaats is uitstekend voor de wapensmokkel naar het Spaan Baskenland. In Zuidwest-Frankrijk rond Toulouse vinden zich ook regelmatig ontmoetingen van de kopstukken plaats. Voor de Spaanse justitie vindt dat een groot probleem omdat ze dan niet opgepakt kunnen worden. Daarom heeft die een verdrag met geheime inhoud afgesloten met Frankrijk voor het oppakken van ETA-kopstukken. In een Frans skioord werden er dan ook drie ETA-verdachten opgepakt, waarvan twee die op de lijst van meest gezochte gangsters van de wereld stonden.
Uiteindelijk wordt op 10 januari 2011 het permanent staakt-het-vuren afgekondigd door de ETA. Ze beweren geen aanslagen en ontvoeringen te doen.