De film 'Saving private Ryan' deed me afvragen of mijn ouders en ik goed genoeg geleefd hebben?

HEB IK GOED GENOEG GELEEFD EN MIJN OUDERS?
 

INLEIDING

Normandy American Cemetery and Memorial is een Amerikaanse militaire begraafplaats en monument ter nagedachtenis aan de overleden Amerikaanse soldaten ten tijde van de Slag om Normandië, Tweede Wereldoorlog. Op de begraafplaats liggen bijna 10.000 Amerikaanse soldaten.

DE VRAAG!

Private Ryan inmiddels 70 jaar, staat met zijn familie bij de vlakte met eindeloze rijen witte kruizen. Hij stelt huilend de vraag die we ons zelf allemaal moeten stellen:’Heb ik goed genoeg geleefd’. De scene is uit de film ‘Saving Private Ryan’. Om hem te redden hebben heel wat Amerikaanse soldaten hun leven geofferd. Ryan snikkend:'Heb ik goed genoeg geleefd om die schuld in te lossen'.

DE ESSENTIELE VRAAG DIE WE ONS ALLEMAAL EENS DIENEN TE STELLEN.

Natuurlijk we hebben allemaal geprobeerd onze kinderen een goede opvoeding te geven. Vaak met veel opoffering. Maar heb ik dat ook voor de mensheid gedaan. Natuurlijk hield ik me aan de sociale regels, bijvoorbeeld van de afvalscheiding en maakte af en toe wat geld over bij de zoveelste ramp. Mijn vader leerde mij geld te geven als men daarom vroeg.

TALENT
                                                            Private Ryan

Iedereen heeft bepaalde talenten of misschien wel zwaktes die inspireren om creatief te leven. Mijn vader lag op zijn sterfbed en vroeg aan mij: ‘was ik wel goed genoeg voor je moeder en jij’. Ik ben jullie vaak ontvlucht. In feite had ik al genoeg aan mezelf. Hij roept me bij zijn bed en zegt: ‘mijn hele leven ben ik melancholisch, om niet te zeggen depressief geweest. Daarmee joeg ik de mensen de deur uit, ik wilde alleen zijn dit ten koste van je moeder, zij kon dat niet verdragen en haar humeur leed er sterk onder. Het was geen gelukkig huwelijk en vaak pakten we wederzijds onze koffers om te vertrekken. Maar uiteindelijk bleven we bij elkaar en toen ze dement werd heb ik haar nog zo goed als ik kon, verzorgd. Tot ze naar het verzorgingstehuis in Oosterwolde ging’. Ik antwoordde: ‘pa je hebt een vol lang leven gehad maar je hebt het goed volbracht en vele goede daden verricht’. ‘We hadden controverses, maar die waren kennelijk nodig om een goede afweging te maken over de juiste weg’.

DE DOOD

‘Taco ik verlang naar het einde’, maar ik had nooit verwacht dat ik een dergelijk angst had voor de dood. Die angst geeft me teveel energie om me neer te leggen bij het onvermijdelijke, dat besef ik heel goed’.
Een maand later wordt vanuit het ziekenhuis in Drachten gebeld dat mijn vader van de steile trap was gevallen en zijn heup had gebroken. Ik had hem vele malen gewaarschuwd niet meer naar boven te gaan.

MORFINE

Hij had zoveel pijn dat hij morfine kreeg. Toen zag ik zijn gezicht rustig worden. Ik wist dat dit het einde was. Ik pakte zijn hand zo smal en teer, zo in contrast met de ijzersterke man die duizenden huwelijken had gesloten, zeven maal de Elfstedentocht had gereden en zo goed kon kaatsen en lopen. Mijn vader die me altijd geld gaf als ik het nodig had. Ik voel zijn hand langzaam wegglijden in mijn schoot. Mijn hart breekt, ik realiseer me dat mijn sterke vader is overleden. Tranen rollen over mijn wangen.
Hij werd 92 jaar. Op de wel hele stille begrafenis draaide ik: ‘Een Neie Dei’ van ‘de Kast’. De Friese welluidende taal, die we onder elkaar spraken klonk euforisch in het kleine kerkje. Toen brak er iets in me. Ik wilde bij het graf een toespraak houden, maar mijn verdriet hield me tegen. Mijn vrouw nam het over. Het regende en niemand kon mijn tranen zien dacht ik, terwijl de kist langzaam in de aarde van het kerkhof in Oosterwolde verdween.

MIJN GEDACHTES

DEPRESSIE

Waarom had hij me nooit iets verteld over zijn depressie? Mijn vader gaf niet eens een verkoudheid toe. Hij speelde de sterke man, een rol die hij nooit los liet. Ik realiseerde me voor het eerst dat als mijn vader depressief was en mijn moeder aan zenuwpijnen leed, zo noemde ze dat toen, er sprake was van erfelijke belasting. Ik had mijn leven tot nu toe, gevochten tegen iets dat genetisch mijn aard was.

MIJN LEVEN TOT NU

Ik verloor op twaalfjarige leeftijd mijn linkeroog. De juffrouw had geen mat onder de ringen gelegd en zittend in de ringen duikelde ik voorover met mijn hoofd op de stenen vloer…overal bloed.

Een jaar later op de HBS ging mijn linkeroog snel achteruit. Bloed was achter mijn netvlies beland en had het netvlies weefsel aangetast. Dat hoorde ik na een onderzoek in het beste oogheelkundig ziekenhuis in Rotterdam. Hoornvlies is transplanteerbaar maar de retina is een te gecompliceerd orgaan met miljoenen cellen en kon niet meer hersteld worden. Het was de grootste klap van mijn leven. Ik speelde op hoog niveau voetbal, maar zag nu eendimensionaal en miste letterlijk en overdrachtelijk zicht. Op de HBS viel ik stil, luisterde niet en weigerde huiswerk te maken en bleef zitten. Mijn ouders spraken nooit over mijn oog. Het leek voor hen een taboe. Ze waren heel boos toen ik bleef zitten en stuurden me naar het Christelijk Lyceum in Leiden. Een goede zet. Ik geloofde niet meer, maar kennelijk was de hand van God nog aanwezig.

Ik koos een andere sport volleybal waar ik merkwaardig genoeg mijn atletische talenten wel in kwijt kon. Mijn rechter oog paste zich goed aan en ik genoot weer van het leven. Toch bleef er de angst sluimeren dat ik loenste, maar het linkeroog bewoog goed mee, behalve als ik erg moe was of gespannen. Ik was daardoor onzeker geworden. Maar ik werd gekozen in het volleybalteam van de school en van Leiden. Wat me het nodige zelfvertrouwen gaf. Zoveel dat ik me opgaf voor de Academie voor Lichamelijke Opvoeding in Den Haag. Omdat ik goed was in economie betreurden mijn ouders mijn keuze. Ik doorliep de Academie binnen vier jaar en werd een jaar lang leraar. Het jaar daarop solliciteerde ik naar de baan van ceremoniemeester op de SS Nieuw Amsterdam. In 1969 en 1970. Ik had de leukste baan die ik ooit zou krijgen. Maar het was een decadent leven met teveel genietingen. Het was een ‘unbearable lightness of being’.

Ik wilde gaan studeren maar trouwde en kreeg snel na elkaar 2 kinderen en werd leraar. De hypotheek moest betaald worden.  Een langdurig conflict met een directeur gaf me zoveel stress dat ik het meenam naar huis. Ik was opgebrand. Als je op twee fronten je slecht kan aanpassen en geen steun krijgt van het thuisfront raak je binnen de kortste tijd overspannen. Ik had een veel te hoge bloeddruk. Pillen moesten de stress opvangen, maar ik koos een andere weg.

QUEESTE

                                                                         Gurdjeff

Ik besefte dat die strijd een queeste naar verlichting had opgeleverd. Ik leerde Khrisnamurti, Gurdjeff, Maharishi [TM]en Bhagwan kennen. Ik volgde cursussen in ontspanningstechnieken zowel Oosterse als Westerse. Mijn uitgebreide muziekkennis [jazz, klassiek en pop] en het lezen van veel boeken over wat de beste conditie genereert, combineerde ik met mijn kennis van de goeroes en de ontspanningstechnieken. Ik werd aangesteld aan het Universitaire sportcentrum van Leiden om de studenten in een goede geestelijke en fysieke conditie te brengen, zette onder de naam tacoyo, de training door heel Nederland op. Ik kon ontslag nemen van school.  Muziek en leren ontspannen bij conditietraining was in 1976 nieuw en er kwamen duizenden mensen op de training af.

Lieve ouders!
Jullie waren kinderen van jullie tijd zoals ik nu een kind ben van deze tijd. Jullie maakten fouten die ik je al lang vergeven heb, maar niet vergeten. Want het zijn juist de fouten en tekortkomingen waar je het meest van leert. Ik dank jullie met heel mijn hart. Jullie waren de beste ouders om mij op te voeden,misschien wel het meest door jullie tekortkomingen. Heel veel dank! Ik hou nog steeds van jullie!

Op mijn sterfbed, ik heb er geen haast mee, zal ik net als Ryan de belangrijke vraag stellen:

‘HEB IK GOED GENOEG GELEEFD’.

Reageren?

Registreer of log in om te reageren op een artikel.