Eens in de zoveel tijd komt de discussie weer naar voren over de leeftijdsgrens van alcohol. Is achttien niet een betere leeftijd om alcohol toe te staan? Sommigen vinden zelfs 21 een goede leeftijd. De meningen over de alcoholgrens lopen altijd erg uiteen. Om een goede mening te kunnen vormen is het echter belangrijk je goed in te lichten over het onderwerp.

Wat zijn de gevaren van alcohol bij jongeren?

Dat alcohol gevaarlijk kan zijn weet iedereen, maar dat het bij jongeren extra gevaren met zich meebrengt is niet overal bekend. Het is een feit dat je hersenen tot je 24 bent door blijven groeien. Alcohol op jonge leeftijd nuttigen kan deze groei belemmeren, waardoor er bij veelvuldig alcoholgebruik een achterstand kan komen in de ontwikkeling van de hersenen en het denkniveau. Ook de groei van botten, gewrichten en spieren kunnen problemen krijgen bij veelvuldig gebruik van alcohol.

Jongeren die in de puberteit zitten hebben daarnaast een grotere kans om verslaafd te raken. De meeste verslavingen, zoals bijvoorbeeld een alcohol- of rookverslaving beginnen in deze periode. Tevens maken jongeren een grotere kans op alcoholvergiftiging dan volwassenen.

En dat is nog niet eens het enige. Diverse onderzoeken hebben bewezen dat jongeren meer tijd nodig hebben om alcohol af te breken in hun lichaam. Dat betekent dat een avond flink stappen vaak wel twee dagen kan duren tot de alcohol uit je lichaam is. Veel jongeren zitten dan ook onder invloed op school en presteren hierdoor minder tijdens belangrijke proefwerken. Vaak gaat dit geheel onbewust, jongeren hebben niet eens door dat de alcohol nog in hun lichaam zit. Ook heeft onderzoek uitgewezen dat jongeren met alcohol op hebben vaker te maken krijgen met agressie en geweld op straat, dan jongeren die geen alcohol hebben gedronken. Ook is de kans op ongelukken veel groter, omdat het reactievermogen afneemt na gebruik van alcohol. Dit geldt absoluut niet alleen voor in de auto, maar ook op de scooter of de fiets kun je het risico lopen op ongelukken nadat je alcohol hebt gedronken.

Enkele cijfers

Het Trimbos-instituut onderzoekt met grote regelmaat hoe het zit met jongeren een alcohol. Enkele cijfers uit deze onderzoeken zijn:

• In 1992 hadden van de twaalfjarige meisjes 33% al eens alcohol gedronken. In 2007 is dit percentage gestegen naar 48%
• Bij de twaalfjarige jongens was dit in 1992 iets minder dan 50% en in 2007 63%
• Op vijftienjarige leeftijd drinkt 68% van de jongeren minstens maandelijks alcohol
• Van die 68% drinkt 1 op de 4 jongeren vijf glazen of meer per keer dat ze drinken.
• Van alle jongeren tussen de 16 en 24 procent hoort 22% in de categorie ‘probleemdrinkers’. (Dit is dus meer dan 1 op de 5)
• Zo’n 38% van alle vijftienjarige jongeren mogen thuis een glas alcohol drinken. 16% mag zelfs meerdere glazen thuis drinken.

Drankbeleid in Amerika

In Amerika is de leeftijdsgrens om drank te kopen en te nuttigen 21 jaar. Hier wordt erg streng op gecontroleerd. Iedereen die dertig jaar of jonger oogt moet zichzelf legitimeren en daar zijn geen uitzonderingen op. Ook krijgt een 22-jarige geen alcohol mee bij een winkel als hij samen met een twintigjarige bij de kassa staat. Als winkels of uitgaansgelegenheden geen controles uitvoeren lopen ze het risico dat de zaak gesloten wordt, zonder pardon. Het is dan ook niet gek dat ze er in Amerika extra goed op letten dat alles gecontroleerd wordt. Veel mensen vinden dit een overdreven manier van doen. Maar is het dan wel zo goed zoals het in Nederland gaat?

Drankbeleid in Nederland

In Nederland mag je licht alcoholische dranken aanschaffen vanaf je zestiende. Controles worden miniem uitgevoerd. In maart 2009 zijn regels voor supermarkten en andere verkooppunten aangepast. Iedereen die jonger dan twintig oogt moet zijn legitimatie laten zien. Dit om te voorkomen dat mensen die ouder ogen dan zestien, maar toch echt jonger zijn, drank gaan kopen. Ook cafés en discotheken moeten zich houden aan de leeftijdsgrens, omdat ze anders zware boetes riskeren. In de praktijk blijkt echter dat mensen die jonger zijn dan zestien gemakkelijk alcohol kunnen meekrijgen. Er wordt in veel gevallen helemaal niet gecontroleerd. Daarnaast kunnen bepaalde smoesjes (‘ik ben mijn ID-kaart vergeten’ of ‘je ziet toch wel aan me dat ik zeventien ben?’) ook vaak helpen om toch drank mee te krijgen. En als je er leuk uit ziet heb je ook weer een voordeel. Veel medewerkers in cafés laten hun gevoelens meebepalen in de keuze om iemand drank te schenken. En als het dan echt niet lukt om drank te krijgen, dan is er altijd wel een meerderjarige in de buurt die het wel even voor je doet. In veel gevallen drinken jongeren zelfs thuis in voordat ze uitgaan. En de drank die daarvoor wordt gebruikt wordt door pap en mam gekocht.

Leeftijdsgrens naar 18?

Er zijn zoals gezegd al veel discussies geweest over de leeftijdsgrens van alcohol. Moet deze omhoog? Zo ja, wat voor een nut heeft dat als jongeren nu al gemakkelijk aan drank kunnen komen? En kun je überhaupt zoiets veranderen zonder dat er drastische problemen komen? Kijk bijvoorbeeld eens naar het rookverbod in de horeca. Dit heeft de overheid ontzettend veel problemen opgeleverd. En de horeca heeft er ook veel verlies door gemaakt, omdat mensen gewoon naar een ander café gingen waar ze wél konden roken. Soortgelijke acties kunnen ook ontstaan als je de leeftijdsgrens van zestien naar achttien verhoogd. Het is een grote verandering en mensen kunnen zich er moeilijk op voorbereiden.

Betere manieren om met alcoholgebruik onder jongeren te gaan

De leeftijdsgrens verhogen heeft geen zin als jongeren toch wel aan drank kunnen komen. Andere manieren om met het alcoholgebruik onder jongeren om te gaan zijn dan wellicht verstandiger en zullen tevens meer effect hebben. Wat dacht je bijvoorbeeld van strengere controles in winkels en horecagelegenheden? Dit is best lastig te verwezenlijken, maar niet onmogelijk. De overheid zal dan wel voldoende moeten doen om ervoor te zorgen dat winkels en horecagelegenheden weten dat ze in de gaten worden gehouden.

Misschien is de alcoholgrens zelfs niet eens zo’n verstandig beleid. Immers vinden jongeren dingen altijd interessanter als ze niet zijn toegestaan. Het mag immers, dus dan is het niet meer iets wat echt geprobeerd moet worden. Of iets dergelijks zal werken is natuurlijk ook nog maar de vraag. En of het verstandig is valt ook nog te bezien.

Ook erg belangrijk is dat de ouders goed ingelicht worden. Jongeren drinken regelmatig, omdat de ouders zich niet bewust zijn van de gevolgen. Zij zeggen vaak: ‘Wat kan het nou kwaad? Eén zo’n glas alcohol?’ of ‘Uitgaan moet toch kunnen? Kinderen horen plezier te hebben!’ Ouders zijn absoluut niet op de hoogte van de gevaren en denken bij termen als ‘comazuipen’ dat hun kinderen verstandig genoeg zijn om zoiets niet te doen. Een andere manier kan zijn dat ouders duidelijke afspraken maken met hun kinderen over wanneer er alcohol gedronken mag worden. Als een kind het af en toe mag (bijvoorbeeld één keer in de maand), zullen ze minder snel gaan overdrijven als de ouders er niet bij zijn. Niet alleen de ouders, maar ook de jongeren hebben goede voorlichting nodig. Ook zij zijn zich vaak niet bewust van de gevaren en doen de dingen vooral omdat hun vrienden het ook doen. Bij voorlichting zul je uiteraard niet iedereen bereiken of overhalen, maar iedereen die wel wat doet met de gegeven informatie is natuurlijk mooi meegenomen.

Mijn mening

Zelf drink ik zelden, omdat ik nooit heb begrepen wat het nut ervan is om straalbezopen te worden. Ik ben hierin met mijn 24 jaar een uitzondering. Mijn mening zal daardoor waarschijnlijk ook anders zijn dan de meeste leeftijdsgenoten die ik heb.
De leeftijdsgrens van alcohol veranderen naar achttien klinkt op zich als een goed idee. Immers zijn er erg veel gevaren voor jongeren als ze alcohol drinken en dit kan voorkomen worden door de leeftijdsgrens te verhogen. Maar toch ben ik tegen dit idee en dat komt voornamelijk omdat een leeftijdsverhoging absoluut geen zin heeft. Wat voor een nut heeft het om de leeftijd te veranderen als de jongeren toch wel aan de drank komen?
Mijns inziens is het dan ook beter om andere manieren te bedenken om het alcoholgebruik onder jongeren te beperken, bijvoorbeeld door strengere controles en betere voorlichting. Amerika lijkt hierin overdreven te zijn, maar ik heb gezien hoe het daar werkt. En het moge duidelijk zijn: de controles daar werken perfect en leveren geen problemen op. Dat het hier telkens misgaat heeft dus niet meteen te maken met de leeftijdsgrens, maar wle met de manieren waarop jongeren aan drank komen. Het lijkt mij beter als ze daar eens over na gaan denken. Met de leeftijd verhogen schiet je niets op, alleen maar meer irritaties bij de jeugd. En de jeugd zal een leeftijdsgrens alleen maar zien als ‘we mogen het niet, dus we gaan het wél proberen te krijgen’.

Leeftijdsgrens omhoog naar achttien? Nee, ik denk dat dit onverstandig is en niets oplost.

Bronnen

• Diverse nieuwsberichten
• Alcoholinfo.nl
• Scholieren.nl
• www.minvws.nl

Reageren?

Registreer of log in om te reageren op een artikel.