Easy sale bij Wehkamp Tot 40% korting.
http://www.wehkamp.nl/sale/

Als ik een bel hoor reageer ik erop. Zo zijn er ook andere belletjes.

 

Als de bel klinkt, ga ik kwijlen

 

Ivan Petrovitsj Pavlov (1849 – 1936) was een Russisch fysioloog. Hij is de ontdekker van de  Pavlovreactie.(= conditionering)
Zijn onderzoek naar de spijsvertering was echter van groter belang. Voor dit onderzoek kreeg hij de Nobelprijs voor de Fysiologie in 1904.
Voor dit onderzoek wilde hij de speekselproductie van honden meten, door middel van het dier diverse soorten voedsel toe te dienen. Tijdens deze testen constateerde Ivan, dat honden voordat het voedsel aan hen gegeven werd, al begonnen te kwijlen. Ook als hij net deed alsof hij ze ging voeren, trad dit verschijnsel op.

 

Als hij 5 seconden voor het voeren een bel liet klinken, bleek dat na herhaling de honden bij het rinkelen van de bel al een verhoogde speekselproductie kregen. Dit noemt men de geconditioneerde reflex.

Pavlov ontdekte de klassieke conditionering:
Als prikkel 1 (de bel) vooraf gaat aan prikkel 2 (het voeren) is het gevolg een verhoogde speekselproductie

de geconditioneerde reflex:
Als prikkel 1(de bel) het gedrag oplevert, zonder prikkel B.

 

Het little Albert experiment

Natuurlijk inspireerde dit andere wetenschappers, om dit fenomeen op mensen te onderzoeken.
John Watson en Rosalie Rayner verrichten in 1920 het Little Albert experiment, waarbij zij klassiek conditioneren gebruiken om een kleine jongen bang te maken voor witte ratten.

Om te kunnen onderzoeken of angst, een oorzaak kon zijn tot een geconditioneerde reactie, onderzocht de vader van het behaviorisme (de filosofie achter de psychologie), John Watson een negen maanden oud jongetje met de bijnaam “Little Albert” om zijn theorie te testen.

Hij begon het experiment door de kleine Albert in het midden van de kamer te plaatsen.

Een witte laboratorium rat werd naast de jongen neergezet. Het jochie werd toegestaan er mee te spelen, Albert was hierbij niet bang.

Twee maanden lang werd het jongetje blootgesteld aan diverse dingen, zonder enige vorm van conditionering; een wit konijn, een aap, maskers etc.
Albert werd vervolgens weer in een kamer geplaatst met de rat, hoewel deze keer, als het jochie het dier wilde aanraken, Watson een hard geluid achter hem zou maken. Toen dit harde geluid gemaakt werd, werd het jongetje bang en begon te huilen.
Watson herhaalde dit tot het jongetje bang werd, zodra hij de rat zag.
Uiteindelijk associeerde Albert alles wat wit en pluizig was met een hard geluid.
Little Albert is nooit ongevoelig gemaakt voor deze angst en werd ontslagen uit het ziekenhuis voor Watson dit kon doen.

Ook wij komen in ons leven verschillende van die belletjes of signalen tegen. We pikken ze ergens op, soms zonder dat we er erg in hebben.

Ik denk dat een ieder wel een vorm van dit soort conditionering kent. Zo maakte ik ooit het volgende mee...

 

1998 Bulgarije. Jee, wat een poppenkast op dat vliegveld. Tussen de douaniers staan daar mensen, met geheime-dienst-achtige ogen, de toeristen allerlei achterlijke vragen te stellen. De Oost-europese gastvrijheid in opkomst. Mijn vriend, werd aan een extra onderzoek  onderworpen. Gewoon op basis van zijn huidskleur en waarschijnlijk, omdat hij niet de juiste antwoorden had. We hadden beiden braaf de benodigde stempel in het paspoort.

Maar ze vielen over zijn EU- paspoort. Vermoedelijk door zijn Indonesische uiterlijk. Ambtelijke molens lopen traag daar. Hij moest mee naar een kantoortje, de pennenlikkers gingen er een telefoontje aan wagen. Na fouillering en inwendig onderzoek mocht hij gaan. Met excuus, dat dan weer wel.

Buitengekomen zagen we de bus, die ons naar de bestemming moest brengen. Krakkemikkig en oud, gladde bandjes, geen airco. We besloten voor een taxi te gaan. De rest van het reisgezelschap zat op ons te wachten, dat was wel een beetje sneu. Maar die bus in, leek ons geen optie. Op zoek naar een taxi. Iets met een bordje erop was niet te vinden. Wel allerlei onguur ogende mannetjes, die ongevraagd een taxi aanboden, in gebroken Duits. Na een hoop vijven en zessen, al onze onderhandelingscapaciteiten gebruikend, vonden we een geschikte taxi-driver. Voor een goede deal, de helft van de prijs van zijn collega's.

Wij op weg.

Zwijgzaam zat de man voor ons. De voorbijtrekkende omgeving oogde troosteloos.

Donker en grauw, een uniforme brij. Na een half uur zien we aan het einde van de weg een afzetting. 

Gewapende mannen in uniform houden alle auto's aan. De stilte wordt verbroken, de man draait zich om en zegt:

“I am Igor, I am your friend.” K.., dat hebben wij weer, wat wil die man?

 

Het raampje wordt opengedraaid en Igor geeft zijn Ausweiss aan dat gestapo gelijkende volk.

Ik zeg mijn vriend op dat moment: "als die gasten ons vragen, hoe en wat, gewoon de waarheid vertellen hoor." Ik had onze aankomst nog vers in het geheugen. Ons werd (goddank) niets gevraagd. Wel ontstond een pittige discussie tussen de chauffeur en de wettelijke macht. Ze kwamen er schijnbaar uit. Igor draaide zich om en vroeg om 50 dollar. Die gaven we maar om er vanaf te zijn.

We mochten doorrijden en moesten natuurlijk het andere afgesproken bedrag ook nog afrekenen. De goede deal, de helft, ging niet meer op.

Als ik nu hoor: “ik doe het voor de helft”, of iemand biedt mij een mazzeltje aan, dan klinkt bij mij die bel van Pavlov en hoort mijn innerlijk oor weer die woorden:  “I am Igor, I am your friend.”

Reageren?

Registreer of log in om te reageren op een artikel.